Huraikan faktor-faktor perkembangan getah di Tanah Melayu pada abad ke 20 .[20m]

Pada peringkat awal, penanaman getah tidak mendapat sambutan yang menggalakkan di Tanah Melayu.Penanaman kopi dan tebu yang berharga tinggi pada ketika itu lebih menguntungkan. Mulai 1839permintaan, permintaan terhadap getah telah meningkat berikutan penciptaan tayar motokar oleh Goodyear. Penanaman getah juga bertambah akibat daripada kemerosotan harga kopi dunia. Terdapatbeberapa faktor yang mendorong peladang-peladang menanam getah secara besar-besaran di TanahMelayu.

Faktor-faktor perkembangan perusahaan getah

1. Sumbangan H.N.Ridley

Perlantikan H.N.Ridley sebagai Peng. Botonical Garden di Singapura pada tahun 1888 melahirkan erabaru bagi perkembangan perusahaan getah di Tanah Melayu. Beliau merupakan orang yangbertanggungjawab dalam perkembangan penanaman getah di Tanah Melayu.H.N.Ridley telah berusaha sedaya upaya untuk memperkenalkan getah kepada penduduk tempatandengan memberi biji-biji benih getah. Beliau juga memujuk peladang-peladang kopi dan tebu supayamenanam getah. Tindakan Ridley berjaya memujuk seorang Cina bernama Tan Choy Yan menanam 16hektar getah pada tahun 1896. adik-beradik Kinderley juga dipengaruhi oleh Ridley dan menanam 5 ekargetah di Kajang.Pada tahun 1897 Ridley berjaya memperkenalkan satu cara penorehan saintifik iaitu sistem ‘tulang ikan herring atau ibedem’. Cara ini dapat mengeluarkan susu getah yang banyak dan berterusan tanpamerosakkan pokok getah. Ridley juga memperkenalkan satu cara yang selamat untuk mengangkut anakbenih getah iaitu dengan membungkusnya dalam arang batu yang lembap. Cara pengangkutan inimembolehkan anak benih getah dihantar ke kawasan yang lebih jauh. Ia dapat membantu pembukaanladang-ladang getah yang baru.

2. Dasar Kerajaan

Pada tahun 1897, cukai tanah yang rendah iaitu sebanyak 10 sen dikenakan ke atas tanah yangberukuran seekar untuk 10 tahu pertama ditanam dengan getah. Selepas 10 tahun , cukai cukai inidinaikkan menjadi 50 sen seekar. Duti sebanyak 2.5% dikenakan ke atas getah bagi 15 tahun yangpertama. Selepas 15 tahun duti ini dinaikkan kepada 5%. Sesiapa yang membuka tanah untukpenanaman getah akan diberikan hak milik yang kekal. Akibatnya ramai pelabur melibatkan diri dalamkegiatan penanaman getah di Tanah Melayu.Kerajaan Negeri-negeri Melayu Bersekutu juga telah membaiki sistem perhubungan iaitu jalan rayadan landasan keretapi untuk menghubungkan kawasan ladang dengan bandar dan pelabuhan. Padatahun 1899 kerajaan telah menguntukkan wang berjumlah RM4000 bagi menjalankan eksperimen-eksperimen getah dan lain-lain tanaman.

3. Kemerosotan harga kopi

Kemerosotan harga kopi turut membantu memperkembangkan perusahaan getah di Tanah Melayu.Di antara tahun 1896-1900 harga kopi di pasaran telah mengalami kemerosotan. Kejatuhan harga kopiadalah disebabkan penawaran kopi adalah lebih daripada permintaan di pasaran dunia, kopi di TanahMelayu menghadapi persaingan hebat daripada kopi Brazil. Pokok kopi juga diserang oleh penyakit yangdibawa oleh kupu-kupu Beehawk.

4. Tambahan permintaan getah dunia akibat perkembangan perusahaan yang menggunakan getah

Perkembangan perindustrian di Eropah dan Amerika Syarikat pada abad ke-20 mengakibatkanpenggunaan getah dunia meningkat. Penciptaan tayar angin oleh J.B.Dunlop pada tahun 1888 danperkembangan perusahaan motokar membantu menaikkan permintaan getah. Pada masa yang samaharga getah turut melambung tinggi. Malahan penggunaan terhadap getah juga meningkat akibatperkembangan dalam industri kasut, pakaian, perubatan, perabot, tayar dan peralatan elektrik.

5. Bekalan buruh yang murah untuk bekerja di estet-estet.

Orang India selatan yang berhijrah secara beramai-ramai ke Sem.Tanah Melayu telahmembekalkan tenaga buruh yang murah bagi perusahaan getah. Malahan, buruh-buruh India adalahyang mudah dikawal dan rajin bekerja. Kewujudan mereka telah membolehkan pembukaan banyak estetgetah yang besar oleh orang Eropah.

6. Pelaburan Orang Eropah dan penyelidikan saintifik membolehkan pengeluaran getah secarabesar-besaran

Syarikat Eropah seperti Harrisons and Crosfield, Guthries, Sime Darby  dan lain-lain telah melabur secara besar-besaran dalam perusahaan getah. Dengan pengelibatan orang Eropah penyelidikan getahtelah bertambah. Pada tahun 1926, Institut Penyelidikan Getah telah ditubuhkan oleh kerajaan bagimemajukan perusahaan getah. Penyelidikan telah dibuat untuk menaikkan mutu getah serta mencarikegunaan-kegunaannya yang baru.

Kesimpulan

Walaupun berlaku zaman kemelesetan, perusahaan getah masih kekal sebagai perusahaanterpenting di Tanah Melayu. Perusahaan getah semakin berkembang sehingga pada tahun 1914.semenanjung Tanah Melayu telah membekalkan lebih setengah daripada bekalan getah dunia

PERKEMBANGAN PERUSAHAAN GETAH. PADA ABAD KE-19 DAN 20

oleh-AHMAD BIN YAAKOB

1.Keperluan getah sebagai bahan mentah.

Keperluan getah sebagai bahan mentah semakin meningkat setelah tayar angin dicipta oleh J.B Dunlop pada tahun 1988.Kemajuan teknik vulcanization  oleh Charles Goodyear 1893, pertumbuhan industri elektrik dan pengunaan tayar pneumatik untuk basikal dan motokar telah meningkatkan pengguaan getah asli.[1]

2.Permintaan bertambah

Pada peringkat awal, penanaman getah tidak mendapat sambutan. Atas galakan H.N Ridley terdapat sebilangan kecil  peladang yang cuba menanam getah di ladang ubi kayu atau kopi mereka. Permintaan yang bertambah menyebabkan harga getah melambung naik dengan cepat.[2] Setelah harga kopi merosot dan penanaman kopi beralih kepada tanaman getah.

3.Tanaman getah telah beralih daripada kebun kecil kepada tanaman komersial apabila ladang-ladang getah dibuka.Ladang-ladang getah dibuka, terutama olehpdagang bangsa Eropah. Kebanyakan ladang getah ini tertumpu di Perak, Selangor,Negeri Sembilan  dan Johor kerana terdapat sistem perhubungan yang lebih baik.[3]

4.Penanaman Getah di Sabah dan Sarawak.

      Getah diperkenalkan di Sabah pada tahun 1882 hasil galakkan Syarikat Berpiagam Borneo Utara (SBBU). Syarikat Berpiagam Borneo Utara memberi jaminan 4% dividen kepada syarikat yang mengusahakan getah dan pengecualian eksport untuk selama 50 tahun.[4]

      Di Sarawak, Charles Brooke membuka ladang percubaan di Natang Estate, Satap dan Sigu. Penduduk tempatan digalakkan untuk mengusakan tanaman getah secara kecil-kecilan. Getah menjadi bahan ekspot Sarawak yang penting pada tahun 1905.[5]

5.Zaman Kemelesetan  Dalam Perusahaan Getah 1921-1929.

      Pada tahun 1922, satu skim sekatan pengeluaran getah dikenali  Skim Sekatan Getah Stevenson telah diperkenalkan bertujuan untuk mengurangkan pengeluaran dan menstabilkan harga getah.Pengeluaran getah dihadkan kepada 60% sahaja daripada jumlah pengeluaran tahun 1920.[6] 

      Skim ini hanya dilaksanakan di Tanah Melayu dan Ceylon yang mengeluarkan 25% bekalan dunia.Melalui Skim ini, setiap pengeluar di Tanah Melayu diberi satu kuota tertentu berdasarkan keluarannya.Jumlah melebihi kuota itu dikenakan cukai ekspot barangan.

      Skim ini menyebabkan harga getah meningkat semula 35 hingga 40 sen pada tahun 1928. Tanah Melayu menanggung kerugian kerana mengurangkan pengeluaran. Indonesia yang tidak menyertai skim ini mendapat keuntungan  apabila harga getah meningkat sedikit. Pada tahun 1928 skim sekatan ini dihentikan, keika itu jumlah pengeluaran di Tanah Melayu melambung naik walau pun harga getah masih diparas yang rendah.[7] 

Kemelesetan Ekonomi Dunia 1929-1932.

      Akibat kemerosotan perusahaan membuat kereta di Amerika Syarikat, permintaan terhadap getah turut terjejas. Pada tahun 1932 harga getah terus jatuh sehingga mencecah 7.07 sen sepaun.Beberapa langkah diambil untuk memulihkan perusahaan getah di Tanah Melayu seperti mengurangkan jumlah pekerja dan upah pekerja di ladang getah. Jumlah pekerja dikurangkan daripada 258 000 orang pada tahun 1929 kepada 145 000 orang pada tahun 1932.

Perjanjian Peraturan Getah Antarabangsa Mei 1934.

      Kejatuhan harga getah telah memaksa negara-negara  pengeluar berunding bagi memulihkan harga getah. Pada bulan Mei 1934 Perjanjian Getah Antarabangsa ditandatangani antar Britain, Belanda, India, Perancis dan Siam untuk mengurangkan pengeluaran dan mengawal harga getah. Perjanjian ini berakhir pada tahun 1938 telah dilanjutkan sehingga tahun 1943.

      Semasa Perang Dunia Kedua dan pendudukan Jepun di Tanah Melayu , harapan untuk memulihkan harga getah musnah apabila getah tiruan diperkenalkan oleh Amerika Syarikat untuk menggantikan getah asli yang terputus bekalannyadi pasaran antarabangsa. Gerah tiruan menjadi saingan utama kepada pengeluaran getah asli dan memberi kesan kepada pengeluar termasuk Tanah Melayu.[8]

---

[1]Ong Loo Chen, Pra U Teks STPM Penggal 3, (Bandar Baru Bangi:Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.,2015),110.

[2] “Pengubahsuaian Dalam Pentadbiran, Ekonomi  dan Pendidikan”, dalam  Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3,  43 .   

[3]Ruslan Zainuddin dan Abd Sukor Yusuf, AceAhead Teks STPM Sejarah Malaysia dan Asia Tenggara (1800-2000)Penggal 3  Edisi Kemaskini,118.  

[4]“Pengubahsuaian Ekonomi”, dalam  Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3,44.

[5] Ibid.

[6]Ong Loo Chen, Pra U Teks STPM Penggal 3, (Bandar Baru Bangi:Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.,2015),110.

[7]Ruslan Zainuddin dan Abd Sukor Yusuf, AceAhead Teks STPM Sejarah Malaysia dan Asia Tenggara (1800-2000)Penggal 3  Edisi Kemaskini,120.   

[8]Ibid.

Perusahaan bijih timah

oleh- Ahmad bin Yaakob

Perubahan Ekonomi

Kegiatan Melombong Bahan Galian

a)Perusahaan bijih timah

Sebelum campur tangan British di negeri Melayu, kegiatan melombong bijih timah diusahakan oleh orang Melayu secara kecil-kecilan.Mereka menggunakan cara mendulang dan melampan.[1] Sebelum  kedatangan orang Cina, sultan dan pembesar Melayu  menguasai perlombongan bijih timah.Kebanyakan pekerja lombong bijih timah terdiri daripada hamba berhutang dan hamba abdi.[2] 

      Pada awal tahun 1820-an, kegiatan melombong bijih timah mulai berubah apabila orang Cina mula dibawa masuk untuk bekerja sebagai buruh di lombong bijih timah.Permintaan bijih timah meningkat akibat Revolusi Perindustrian di Eropah pada abad ke-19, menyebabkan orang Cina membuka lombong bijih timah dengan memajak tanah daripada pembesar Melayu. Lombong bijih timah dibuka di Larut, Klang, Lukut dan Sungai Ujong. Pada peringkat awal pelombong Cina dikawal oleh pembesar Melayu dengan memastikan hasil bijih timah yang dilombong dijual semula kepada mereka. Penglibatan orang Cina menyebabkan perusahaan bijih timah berkembang pesat di Tanah Melayu. Lombong-lombong bijih timah dibuka di Ampang, Kuala  Lumpur dan Lemba Kinta, Perak. Menjelan tahun 1820-an  terdapat 1200 orang pelombongbangsa  Cina di Lukut. Pada tahun 1848, bijih timah dijumpai dalam longgokan yang besar di Larut oleh Long Jaafar. Dengan sokongan pemodal dari Pulau Pinang, beliau membuka lombong pertama di Kelian Pauh dan kemudiannya di Kelian Bharu.   [3]

     Terdapatnya pelaburan modal saudagar di Negeri-negeri Selat dan pengenalan teknik melombong yang baharu.Orang Cina menggunakan kaedah lombong dedah dan pam kelikir dengan menggunakan air untuk memisahkan bijih daripada tanah.[4] Mereka juga menggunakan saluran air dan pam rantai yang berenjin untuk mengeringkan lombong bagi mengatasi masalah banjir atau mengawal  bekalan air.[5]

      Perusahaan bijih timah semakin berkembang pesat selepas kilang melebur bijih timah dibuka di Singapura apada tahun 1887. Pembukaan kilang itu memudahkan bijih timah diproses di dalam negeri.[6]

Setelah orang Eropah mula melabur dalam perusahaan bijih timah, maka uasaha mencari gali semakin diperluskan. Mereka ( orang Eropah) menggunakan peralatan yang lebih moden seperti kapal korek untuk menghasilkan lebih banyak bijih timah.Akibatnya merekadapat memonopoli perusahaan bijih timah pada tahun 1930-an.Permintaan yang tinggi terhadap bijih timah menjadikan Tanah Melayu sebagai pengeluar timah yang terbesar di dunia pada akhir abad ke-I9.[7]

2. Kemelesetan Ekonomi Dunia, 1929-1932

Harga bijih timah bijih timah dikuasai oleh pasaran dunia dan tidak tetap. Ini disebabkan oleh keanjalan yang rendah dalam pembekalan dan permintaan bahan itu.[8] Industri mengetin mengalami kemerosotan dan Kejatuhan pasaran saham di London dan New York menyebabkan kejatuhan dalam permintaan bijih timah. Harga bijih timah di Tanah Melayu menjunam sehingga ke paras yang rendah  disebabkan kekurangan permintaan di pasaran Eropah.

      British mengambil beberapa langkah untuk menghadapi kemelesetan perusahaan bijih timah di Tanah Melayu. Pada tahun 1929, permohonan untuk membuka lombong-lombong baharu dibekukan. Pengeluaran bijih timah secara sukarela juga dihadkan tetapi tidak berkesan.

'Skim Kawalan Timah'  diperkenalkan untuk mengurangkan lebihan penawaran. Pada tahun 1931, Tanah Melayu, Bolivia, Indonesia dan Nigeria menandatangani satu perjanjian yang dikenali sebagai ‘Skim Kawalan Timah’.[9]

Perjanjian Timah Antarabangsa bagi menghadkan pengeluaran dan menstabilkan harga timah.[10]Melalui perjanjian ini, negara-negara pengeluar diberi kuota pengeluaran tertentu berpandukan angka pengeluaran.

      Majlis Tanah Antarabangsa ditubuhkan pada tahun 1934 untuk menyelaraskan pengeluaran bijih timah. Majlis ini menetapkan kuota pengeluaran berdasarkan angka keluaran tahun 1929 bagi setiap negara pengeluar. Harga timah meningkat ke $1 185 satu tan pada tahun 1935.Syarikat tempatan mengalami kerugian besar, mankala syarikat Eropah yang mempuntai lombong di negara lain masih boleh bertahan. Kuota yang rendah merugikan Tanah Melayu kerana dengan kos yang rendah, Tanah Melayu masih boleh mengeluarkan lebih daripada yang dihadkan oleh kuota itu.[11]    

---

[1]“Pengubahsuaian Ekonomi”, dalam  Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3, , (Putrajaya: Kementerian Pendidikan Malaysia,2013) 42 .   

[2]Ong Loo Chen, Pra U Teks STPM Penggal 3, (Bandar Baru Bangi:Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.,2015),105.

[3] Ibid,106

[4]“Pengubahsuaian Ekonomi”, dalam  Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3, , (Putrajaya: Kementerian Pendidikan Malaysia,2013) 42 . 

[5]Ruslan Zainuddin dan Abd Sukor Yusuf,AceAhead Teks STPM Sejarah Malaysia dan Asia Tenggara (1800-2000)Penggal 3  Edisi Kemaskini, (Shah Alam: Oxford Fajar,2014) ,116.

[6] Ibid, 116.

[7]“Pengubahsuaian Ekonomi”, dalam  Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3,  43 .    

[8]Zainal Abidin Abdul Wahid et al, Malaysia Warisan dan Perkembangan Edisi Kedua (Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka, 1996)  ,228.

[9]Ruslan Zainuddin dan Abd Sukor Yusuf,AceAhead Teks STPM Sejarah Malaysia dan Asia Tenggara (1800-2000)Penggal 3  Edisi Kemaskini,117.  

[10]“Pengubahsuaian Ekonomi”, dalam  Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3, , (Putrajaya: Kementerian Pendidikan Malaysia,2013) 43 .   

[11] Ong Loo Chen, Pra U Teks STPM Penggal 3, (Bandar Baru Bangi:Penerbitan Pelangi Sdn. Bhd.,2015),106.

Rumah kayu berpasak

MyMetroNuansa

Nurul Husna Mahmud

nurul_husna@hmetro.com.my

 

Rumah kayu Melayu berpasak yang masih tegap menunjukkan kerja pertukangan tinggi orang terdahulu sehingga ia mampu bertahan lebih seabad lamanya.

Malah setiap kali meneliti struktur pada rumah tradisi berkenaan, semakin terserlah nilai estetika bangunan itu membuktikan kehalusan dan ketinggian ilmu pembinaan yang kini jarang sekali dapat diamati generasi hari ini.

Justeru, tidak hairanlah sesetengah rumah Melayu diangkat sebagai khazanah warisan yang harus dikekalkan menerusi beberapa inisiatif baik pihak akademik, kerajaan negeri mahupun orang perseorangan sebagai ‘permata’ pelancongan.

Rumah Warisan Haji Su di Kampung Losong Haji Su Terengganu umpamanya dibeli pihak muzium dengan nilai RM3.2 juta. Ia menjadi tumpuan pelancong menerusi konsep rekaan Limas Belanda dan Bujang Berpeleh Kembar Tiga berpasak tanpa paku.

Lebih menarik, terdapat juga pakej penginapan disediakan untuk memberi pengalaman bermalam dalam rumah tradisional.

Beralih ke Laman Gentam di Kuala Pilah, Negeri Sembilan yang turut mempunyai tarikan sentimental menerusi kediaman pusaka milik Datuk Zaki Said.

Rekaannya berasaskan kayu cengal selain jalinan kayu pada anjung dilengkapi kemasan cucur atap bercorak bulan separuh pada keliling bumbung.

Peluang menjengah kediaman milik pasangan Daim Hayati Mohammad, 87, dan isterinya, Jamaliah Shafie, 69, antara pengalaman menarik sukar penulis lupakan.

Ia antara sebahagian jadual yang perlu dipenuhi Program Road to Agro Tourism Siri ke 5 Edisi Khas Bagan Datuk Perak, baru-baru ini. Ia sekali gus mengubat rasa rindu pada kampung halaman.

Rumah terbabit bercirikan tradisi Melayu Perak dibina Datuk Daim, Allahyarham Mat Ali Kulop Rabu. Terletak di laluan utama jalan raya Teluk Intan-Bagan Datuk pastinya menggamit perhatian bukan saja dalam kalangan pencinta seni bina warisan malah pelancong untuk merakam gambar.

Kata Daim, rumah pusaka itu pernah dijadikan tapak pelancaran Program 30 Homestay atau Inap Desa Parlimen Bagan Datuk pada 26 Januari 2006.

“Saya ialah generasi keempat selepas datuk, bapa, Mohammad Mat Ali dan abang sulung, Allahyarham Mohd Yaakub Aliah yang juga bekas Ahli Dewan Undangan Negeri (ADUN) Rungkup selama 10 tahun.

“Keistimewaan rumah pusaka ini apabila ia bercirikan rumah Melayu Perak menerusi identiti Bumbung Lima. Kemasan berupa ukiran di sekeliling tingkap, pintu dan dinding selain kedudukan tangga di sisi kiri anjung membuatkan ia tampak unik,” katanya.

Selain itu, ia pernah dikunjungi orang penting seperti mantan Menteri Besar Perak, Tan Sri Mohd Tajol Rosli Ghazali dan Ahli Parlimen Bagan Datuk, Datuk Seri Dr Ahmad Zahid Hamidi. Kumpulan pelancong diterima Daim juga terdiri daripada pelbagai negara antaranya Australia, Arab Saudi, India, Jepun, China, Indonesia dan Singapura.

Reputasi sebagai rumah pusaka, semestinya ia tidak sepi dengan kehadiran barangan tinggalan pemilik asal seperti katil besi berhias selain bantal tekat benang emas berusia 100 tahun.

“Saya turut memiliki koleksi senjata warisan Melayu seperti keris, lembing, pedang, golok, parang panjang dan tombak yang menjadi hiasan dinding rumah pusaka ini, selain menyimpan gong berusia 100 tahun serta radio keluaran 1960-an,” katanya.

Sumber-Artikel ini disiarkan pada : Selasa, 26 Jun 2018 @ 2:48 PM

Menyusuri sejarah

MyMetroNuansa

Hafiz Ithnin

hafizithnin@mediaprima.com.my

 Tinggal beberapa hari lagi adik-adik bakal menikmati cuti sekolah untuk penggal pertama tahun ini. Mesti kebanyakannya juga tidak sabar menyambut Aidilfitri pada minggu depan.

Pada masa sama, ketika berpuasa ini mesti ada yang tidak berenggang dengan peranti pintar sama ada untuk bermain permainan video atau melayari Internet sambil berborak kosong dengan rakan menerusi platform media sosial.

Bagaimanapun, sepanjang Ramadan ini, aktiviti riadah masih boleh dilakukan seperti biasa. Apa kata melawat muzium yang berdekatan dengan kawasan anda?

Mungkin ada yang mempunyai persepsi melawat muzium adalah aktiviti yang membosankan kerana hanya boleh melihat artifak disimpan kemas di dalam ruang pameran.

Namun, anda perlu tahu ketika ini terdapat lebih 200 muzium di seluruh Malaysia sama ada bernaung di bawah Jabatan Muzium Malaysia, negeri, institusi, persendirian atau swasta mempunyai pelbagai aktiviti yang menarik untuk dijengah.

MUZIUM Tekstil antara bangunan terkenal di Kuala Lumpur.

Apatah lagi, muzium adalah lokasi terbaik bagi pelajar sekolah menengah yang wajib lulus dalam subjek Sejarah untuk lebih mudah memahami penceritaan sejarah negara selain mengembangkan pengetahuan am.

Timbalan Ketua Pengarah (Permuziuman) Jabatan Muzium Malaysia Mohd Azmi Mohd Yusof berkata, di bawah kelolaan Jabatan Muzium Malaysia sendiri terdapat 20 muzium antaranya Muzium Negara (Kuala Lumpur), Muzium Etnologi Dunia Melayu (Kuala Lumpur) dan Muzium Automobil Nasional (Selangor).

DEKORASI di Muzium Istana yang menarik perhatian.

Beliau berkata, muzium di Malaysia mempunyai kepelbagaian dan pengkhususan yang boleh memberi banyak pengalaman kepada orang ramai khususnya golongan muda.

“Ketika ini, kami mahu lebih banyak golongan muda melawat muzium kerana mereka bakal menjadi pelapis pengunjung pada masa depan. Berikutan itu, kami menyediakan lebih banyak aktiviti bersifat interaktif kepada orang ramai.

“Selain itu, kami juga sudah menyenaraikan 153 program untuk disertai orang ramai sepanjang tahun ini antaranya aktiviti bermalam di muzium membabitkan semua muzium di bawah kelolaan Jabatan Muzium Malaysia. Ada juga beberapa muzium swasta yang berminat untuk turut serta pada 30 dan 31 Ogos ini,” katanya.

KEHIDUPAN Orang Asli boleh dilihat lebih dekat dengan mengunjungi muzium.

Di Malaysia terdapat pelbagai muzium yang boleh dilawati mengikut minat atau kecenderungan masing-masing, ada antaranya khusus kepada sektor tertentu seperti automotif, keislaman, kebudayaan dan ketenteraan.

Ditambah dengan pelbagai aktiviti untuk golongan muda termasuk mencuba permainan tradisional, menonton tayangan dokumentari, memegang arca yang menyerupai artifak dan menyertai seni tarian.

MUZIUM Tentera mempunyai pelbagai tarikan berkenaan revolusi ketenteraan di Malaysia.

Mohd Azmi berkata, apabila pengunjung dapat memegang arca diperbuat seakan-akan artifak asli, mereka akan lebih memahami mengenainya dan boleh menarik minat untuk terus memahami sejarah sesuatu tinggalan yang dipamerkan di muzium.

“Sesetengah muzium juga mengadakan aktiviti yang mengetengahkan kebudayaan pelbagai masyarakat di Malaysia dan menceritakan sejarah kewujudannya di negara ini.

“Dalam usaha menarik perhatian anak muda, kami memberi peluang kepada mereka untuk memakai pakaian tradisional, menyertai persembahan tarian dan juga terbabit sama majlis perkahwinan secara tradisional yang dianjurkan pihak muzium,” katanya.

SEJARAH dan artifak tinggalan pemerintah dahulu kala sering dipamerkan.

Jadi, apabila sebut saja muzium, ia tidak hanya fokus kepada perincian artifak semata-mata kerana ia sebenarnya lebih daripada itu.

Bagi memupuk minat golongan muda terutama pelajar sekolah, Jabatan Muzium Malaysia juga mewujudkan program muzium bergerak ke sekolah termasuk di kawasan luar bandar.

Katanya, aktiviti itu adalah antara kerjasama yang dijalankan muzium dengan pihak sekolah bagi berkongsi ilmu sejarah kepada mereka. Sekali gus memberi pemahaman yang lebih mudah dalam subjek sejarah dipelajari.

AKTIVITI tradisional antara yang dianjurkan bagi menarik minat pengunjung ke muzium.

“Program ini sudah lama diadakan dan ia dilihat antara langkah menarik minat generasi muda mengunjungi muzium serta mendapat maklumat untuk pengetahuan mereka untuk digunakan dalam aktiviti pembelajaran di sekolah.

“Aktiviti ini juga boleh memberi peluang kepada pelajar di luar bandar untuk sama-sama menghayati pelbagai tinggalan sejarah negara,” katanya.

Setakat tahun lalu, Jabatan Muzium Malaysia merekodkan 3.1 juta pengunjung. Dijangkakan angka itu dapat ditingkatkan kepada 3.3 juta pengunjung bersandarkan kepada pelbagai acara yang menarik disediakan pihak muzium.

ANTARA peninggalan artifak lama bernilai tinggi berada di muzium

Katanya, jumlah kehadiran pelancong asing juga menunjukkan peningkatan terutama dari segi pameran membabitkan budaya tempatan yang mereka tidak dapat lihat di tempat lain.

“Pelancong asing juga menjadikan muzium di Malaysia sebagai salah satu destinasi percutian kerana di sini mereka dapat melihat sejarah pembangunan negara dan pelbagai penceritaan sejarah masyarakat setempat.

“Lebih menarik apabila kami adakan program interaktif seperti majlis perkahwinan tradisional masyarakat tempatan dan ia mendapat sambutan yang menggalakkan,” katanya.

Jadi adik-adik, apa tunggu lagi, jom kita ke muzium kerana banyak program disediakan untuk anda!

AKTIVITI mengunjungi muzium pada waktu malam turut diadakan.

10 muzium yang terdapat di Malaysia:

1. Muzium Negara, Kuala Lumpur

2. Muzium Etnologi Dunia Melayu, Kuala Lumpur

3. Muzium Seni Kraf Orang Asli, Kuala Lumpur

4. Muzium Automobil Nasional, Selangor

5. Muzium Labuan, Labuan

6. Muzium Marin Labuan, Labuan

7. Muzium Arkeologi Lembah Bujang, Kedah

8. Galeria Perdana, Kedah

9. Muzium Seni Bina Malaysia, Melaka

10. Muzium Kota Johor Lama, Johor

 

KISAH generasi terdahulu dipamerkan kepada pengunjung.

SUMBER-Artikel ini disiarkan pada : Selasa, 5 Jun 2018 @ 11:33 AM

Khazanah kapal karam

MyMetroNuansa

Nor ‘Asyikin Mat Hayin

asyikin.mat@hmetro.com.my

 

Penemuan 3,000 artifak daripada 13 kapal karam yang ditemui di sekitar Selat Melaka dan Laut Cina Selatan menjadi bukti kukuh Tanah Melayu pernah menjadi sebuah pelabuhan begitu pesat suatu masa dahulu.

Ia juga menjawab segala persoalan yang terdapat dalam banyak catatan oriental Barat dan China yang memperkatakan berkenaan perkembangan serta kepesatan perdagangan di Tanah Melayu bermula sekitar abad ke-4 Masihi.

Kepesatan itu menyebabkan Tanah Melayu menjadi rebutan kuasa besar Eropah dan serantau.

Penemuan berkenaan hasil penyelidikan Jabatan Arkeologi, Cawangan Arkeologi Bawah Air, Jabatan Warisan Negara (dahulu di bawah Jabatan Muzium Malaysia-JMM) yang menjalankan kajian terbabit sejak 1990-an.

Bagaimanapun, hanya 80 koleksi terbaik dipamerkan dalam Pameran Khazanah Kapal Karam: Rahsia Yang Terpendam di Muzium Negara yang berlangsung dari 10 Julai hingga 30 Oktober ini.

Pameran itu juga memberi peluang kepada orang ramai untuk melihat secara lebih dekat barangan sukar ditemui ini dan merungkai secara lebih mendalam sejarah kelautan Malaysia yang sering menjadi tanda tanya serta perdebatan umum.

PELBAGAI figura haiwan yang diperbuat daripada seramik.

Menurut Timbalan Ketua Pengarah (Permuziuman) JMM Mohd Azmi Mohd Yusof, pedagang dan penjelajah dahulu menceritakan Melaka, Kedah dan Terengganu adalah sebuah pelabuhan yang pesat.

“Tapi apakah bukti untuk mengesahkan negeri terbabit (sebagai pelabuhan yang pesat)?

“Penemuan ini merungkai rahsia yang terbenam sejak sekian lama dan tiada siapa membayangkannya selama ini,” katanya kepada Nuansa.

Beliau berkata, penemuan berharga itu membuktikan tamadun dan sejarah negara ini boleh dibanggakan di peringkat antarabangsa.

“Masih banyak khazanah sejarah di negara ini belum dijumpai dan mengambil masa untuk dirungkaikan.

“Setiap penemuan barangan bersejarah ini perlu dilakukan kajian secara mendalam untuk mengetahui beberapa aspek seperti asal usul, pentarikhan dalam dinasti mana, kualiti dan pengkelasan bentuknya.

Katanya, berdasarkan reka bentuk artifak itu juga boleh menentukan sama ada barangan berkenaan digunakan golongan bangsawan atau biasa.

“Jika barangan ini berasal dari China umpamanya, akan ada gambar naga berkuku lima yang bermaksud bangsawan sementara bagi golongan biasa pula terdapat gambar naga berkuku empat,” katanya.

Mohd Azmi berkata, berdasarkan peranan semasa JMM tidak melakukan pencarian dalam air kerana bidang kuasa itu sudah terpisah dengan Jabatan Warisan Negara.

Katanya, JMM kini menjadi tempat mempamerkan khazanah berkenaan untuk khalayak memahami rahsia yang terpendam itu dengan melihatnya sendiri dalam pameran.

PENGUNJUNG melihat artifak kapal karam di Muzium Negara.

Senarai kapal karam

1.The Ranee Shipwreck (1923)

Kapal ini dibina di Lubeck, Jerman pada 1906, iaitu sebuah kapak keluli yang mempunyai kipas berkembar dengan berat bersih 317 tan. Kapal ini dalam pelayaran dari Singapura ke Kuantan, Pahang dan dijadualkan singgah di Mersing.

Namun, pada 14 Mac 1923, berlaku perlanggaran antara kapal Rainee Shipwreck dengan kapal Boribat di Perairan Sedeli, Johor. Kapal berkenaan membawa muatan bijih timah, getah dan rotan. Kejadian hanya berlaku dalam masa 10 minit dan mengorbankan 31 nyawa.

2. The Wanli Shipwreck (1630)

Kapal ini ditemui pada 1 November 2003 di perairan Dungun, Terengganu pada kedalaman 42 meter kerana dipercayai meletup ketika dalam pelayaran dan tenggelam akibat diserang kapal musuh.

Penemuan serpihan porselin biru dan putih membuktikan perdagangan antara pihak Portugis, Belanda serta Inggeris berlaku pada kurun ke-17.

3.The Langquan Shipwreck (1400)

Ditemui pada 1996 pada kedalaman 63 meter (m) dan 23 batu nautika daripada perairan Terengganu. Kapal ini dipercayai berasal dari China pada Zaman Dinasti Ming (1368 hingga 1644)

Bersaiz melebihi 30m panjang, kapal ini berkemungkinan adalah yang terbesar pernah dihasilkan daripada kayu dan karam di Laut Cina Selatan.

4.The Tanjung Simpang Mengayau Shipwreck (960-1126)

Penyelidikan mendapati kapal ini adalah kapal karam yang tertua di Malaysia dan dipercayai karam akibat berlanggar dengan terumbu karang ditemui pada kedalaman 12m iaitu kira-kira satu batu nautika daripada pantai Tanjung Simpang Mengayau, Kudat, Sabah.

Ia sebuah kapal yang sarat dengan muatan barang dagangan daripada Dinasti Song (960-1279). Penemuan artifak seperti mangkuk seladon membuktikan pedagang dari China adalah pembekal utama tembikar dan kapal karam itu juga memberi gambaran wujudnya hubungan maritim di Borneo terutama di Kudat, Sabah.

5.The Desaru Shipwreck (1845)

Ini kapal dagangan dari China jenis ‘Junk’ yang keseluruhan kargonya terdiri daripada seramik China. Kapal ini dipercayai tenggelam kerana serangan lanun pada abad ke-19.

Berukuran 30m panjang dan 7m lebar, kapal ini dijumpai pada Mei 2001 pada kedalaman 20m, kira-kira 2 batu nautika dari Pantai Desaru, Johor.

Penggunaan dua jenis kayu balak iaitu ‘pain’ dan cedar yang tumbuh di kawasan beriklim sederhana dan tidak terdapat di Asia Tenggara mengukuhkan kajian Kapal The Desaru Shipwreck adalah buatan China.

BEKAS urin.

6.The Turiang Shipwreck (1370)

Kapal karam ini antara kapal tertua yang ditemui bersama seramik di Laut China Selatan yang membawa campuran kargo seramik China, Vietnam dan Thailand. Ia ditemui pada Mei 1998 iaitu kira-kira 100 batu nautika dari daratan serta terdampar di dasar laut pada kedalaman 42 meter.

7. Diana (1817)

Kapal Diana tenggelam di Perairan Selat Melaka selama 178 tahun dan ditemui berhampiran pelantar minyak PETRONAS ditemui pada 21 Disember 1993 oleh Malaysia Historical Salvors (MHS).

Antara barangan dijumpai ialah seramik seperti pinggan mangkuk, set teh, bekas penyimpan sayur, buah-buahan dan barangan tembikar.

8.Longquan (kira-kira 1400)

Bersaiz besar iaitu melebihi 30m panjang manakala kayu alangnya berukuran 8m. Ia dibina khusus untuk berlayar di Laut China Selatan dan ditemui pada 1996 pada kedalaman 63m dan 23 batu nautika dari perairan Terengganu.

Kapal ini berasal dari China pada Zaman Dinasti Ming (1368-1644) dan antara artifak ditemui ialah seladon China, seladon Si Satchanalai dan tembikar Sukhotai dari Thailand.

9.Nassau (1606)

Kapal ini milik Dutch United East India Company yang ditubuhkan pada 1602 dan dijumpai karam berhampiran Bambek Shoal iaitu kira-kira 5 kilometer dari luar Port Dickson, Negeri Sembilan disebabkan pertempuran antara Belanda dan Portugis.

10.Risdam

Kapal yang dibina pada 1713 seberat 520 tan ini diperbuat daripada kayu dengan 46m panjang, 15m lebar dan 12m tinggi.

Tenggelam pada 1 Januari 1727 selepas mengalami kebocoran dan rangka kapal ditemui pada 24 April 1984 oleh rakyat Singapura ketika membongkar khazanah kapal berkenaan.

11.Royal Nanhai

Kapal karam ini ditemui di perairan antarabangsa iaitu 40 batu nautika dari Semenanjung Malaysia pada 1995 dengan kedalaman laut 46m. Pada pertengahan kurun ke-15, kapal Royal Nahhai ditugaskan membawa 21,000 seramik termasuk lima mangkuk seramik China berwarna biru dan putih yang semuanya dijumpai berdekatan bahagian tulang belakang kapal.

PINGGAN biru dan putih.

12.Singtai

Kapal dari China ini dibina khusus untuk pelayaran di Laut China Selatan dan ditemui pada kedalaman 53m iaitu kira-kira 12 batu nautika dari pantai Pulau Redang, Terengganu pada April 2001.

13.Xuande

Tapak kapal Xuande dijumpai pada 1996 iaitu kira-kira 60 batu nautika dari perairan pantai Terengganu pada kedalaman 52m. Kapal ini dibuat daripada kayu jenis lembut.

Sebanyak 170 keping barangan porselin China berwarna biru dan putih serta 130 biji seramik bercorak yang diselaputi sepuh lut sinar Sukhotai dan Si Satchanalai ang dijumpai tertimbus dan diselaputi lumpur.

SUDU biru putih.

Senarai artifak

A. KOLEKSI KAPAL KARAM - WANLI

1. Pasu biru dan putih

2. Tempayan biru dan putih

3. Pinggan leper kraak.

4. Ewer mini.

5. Bekas bertutup berbentuk bujur.

6. Kendi kepala anjing.

7. Botol labu berganda.

B. KOLEKSI KAPAL KARAM -DIANA

1. Bakul buah.

2. Pinggan Pemanas.

3. Tureen mini biru dan putih.

4. Pinggan ‘Armorial’

5. Pinggan biru dan putih.

6. Pinggan biru dan putih bulat.

7. Figura itik.

8. Figura singa Buddha.

9. Figura burung kakak tua.

10. Figura ayam jantan.

11. Figura pasangan lelaki.

12. Figura budak lelaki.

C. KOLEKSI KAPAL KARAM -DESARU

1. Seterika tembaga.

2. Duit syiling China (lapan keping)

3. Cop mohor berfigura singa.

4. Sudu biru putih (12 batang)

5. Xing tea pot China

6. Yi xing tea pot China

7. Kamcheng guan.

8. Paip tembaga

9. Bekas urin

10. Brown glazed storage jar (dua unit)

D. KOLEKSI KAPAL KARAM - SIMPANG MENGAYU

1. Ewer

2. Ewer berglis hijau zaitun

3. Bahagian atas tempayan pecah

E. KOLEKSI KAPAL KARAM - NANYANG

1. Kendi seladon sisatchanalai

2. Pasu kecil berglis perang

3. Pinggan seladon sisatchanalai

4. Cawan seladon sisatchanalai

5. Cawan seladon sisatchanalai

6. Pasu sisatchanalai

7. Pasu kecil berglis perang

8. Pasu penyimpanan

F. KOLEKSI KAPAL KARAM -LONG QUAN

1. Pinggan sukhotai bercorak.

2. Pinggan seladon China.

3. Pinggan sukhotai bercorak.

4. Pinggan bercorak.

5. Mangkuk China

6. Takar berglis perang

7. Takar berglis perang.

G. KOLEKSI KAPAL KARAM -TURIANG

1. Takar China berglis warna

2. Pasu sukhotai

3. Takar berglis hitam

4. Pinggan seladon sisatchanalai.

5. Pinggan seladon China

6. Takar berglis hitam

7. Pasu Sukhotai

H. KOLEKSI KAPAL KARAM -SINGTAI

1. Pasu kecil

2. Takar berglis berwarna coklat

3. Mangkuk berglis alas hitam

4. Mangkuk sukhotai

5. Bekas bertangkai

6. Bekas sistchanalai bertutup pelbagai saiz dan bentuk (empat jenis)

I. KOLEKSI KAPAM KARAM - XUANDE

1. Rantai manik

2. Ewer

3. Botol sisatchanalai

4. Kendi biru dan putih

5. Gelang gangsa

J. KOLEKSI KAPAL KARAM - ROYAL NANHAI

1. Pinggan seladon sisatchanalai

2. Bekas seladon sisatchanalai

3. Takar kecil dan bekas air seladon

4. Takar kecil dan bekas air seladon

5. Mangkuk seladon

6. Pasu berglis warna perang

7. Mangkuk seladon

8. Mangkuk seladon sisatchanalai

9. Tulang ikan

10. Takar kecil dan bekas air seladon

11. Bekas dan penutup liker

K. KOLEKSI KAPAL KARAM -RISDAM

1. Tempayan

2. Jongkong timah

TULANG ikan.

sumberArtikel ini disiarkan pada : Rabu, 18 Julai 2018 @ 12:52 PM